Overtoomse Veld (Amsterdam) · Waar kan een afhaalproef iets aantonen?

Van 0,2 km naar 0,7 km binnen één wijk

Het CBS publiceert voor Overtoomse Veld een gemiddelde van 0,4 km tot de eerste cafetaria of vergelijkbare zaak. De gemeente Amsterdam komt op 0,4 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 6 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Overtoomse Veld-Zuid de kortste gepubliceerde afstand en Rembrandtpark-Zuid de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Overtoomse Veld is hierbij geen muur. De voorziening op 0,2 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Overtoomse Veld-Zuid gemiddeld 10,2 cafetaria’s en vergelijkbare zaken bereikbaar. Vanuit Rembrandtpark-Zuid is dat 8,4. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 159,8 respectievelijk 181. Voor Overtoomse Veld-Zuid komen er gemiddeld 149,6 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Rembrandtpark-Zuid is die toevoeging 172,6. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

De route naar restaurants ernaast

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde restaurant lag voor inwoners van Overtoomse Veld-Zuid op gemiddeld 0,2 km. Die route was even lang vergeleken met de 0,2 km naar cafetaria’s en vergelijkbare zaken. Voor Rembrandtpark-Zuid horen bij dezelfde vergelijking 0,6 km en 0,7 km. Kijk nu naar de basisschool. De afstand ernaartoe bedroeg 0,3 km vanuit Overtoomse Veld-Zuid en 0,2 km vanuit Rembrandtpark-Zuid. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een basisschool vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

Wie woont er in Overtoomse Veld-Zuid en Rembrandtpark-Zuid?

In Overtoomse Veld-Zuid woonden volgens de kerncijfers 4.650 mensen in een buurt met 2.565 particuliere huishoudens. 1.490 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 58,1%. In Rembrandtpark-Zuid kwamen 280 eenpersoonshuishoudens op 520 huishoudens uit, oftewel 53,8%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Overtoomse Veld-Noord, met 5.840 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een vooraf bestelde proefmaaltijd wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

Waar staat Rembrandtpark-Zuid tussen de andere buurten van Amsterdam?

De middelste waarneming in een rangschikking van 421 bruikbare buurten in Amsterdam ligt bij Blauwe Zand, met 0,4 km naar de eerste cafetaria of vergelijkbare zaak. Rond een kwart van de reeks staat Zuiderkerkbuurt (0,2 km), rond driekwart G-buurt-West (0,6 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 421 hebben er 334 een kortere afstand dan de 0,7 km van Rembrandtpark-Zuid. Rembrandtpark-Zuid deelt de waarde met 22 andere buurten. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 0,4 km. Leg de spreiding binnen Overtoomse Veld van 0,5 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Amsterdam kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Aalsmeerwegbuurt-West komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de cafetaria of vergelijkbare zaak het dichtst bij Overtoomse Veld-Zuid. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een restaurant zijn de bijbehorende gemiddelden 0,2 km in Aalsmeerwegbuurt-West en 0,2 km in Overtoomse Veld-Zuid. Kijk je naar de basisschool, dan krijg je 0,7 km tegenover 0,3 km. Ondanks het vergelijkbare bereik van cafetaria’s en vergelijkbare zaken verschilt de toegang tot de basisschool sterker. Neem die bestemming mee als je in Overtoomse Veld-Zuid en Aalsmeerwegbuurt-West hetzelfde bezoekmoment observeert.

Een tweede observatieplek voor een afhaalconcept in de oriëntatiefase

Gebruik de wijkwaarde van 0,4 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 3 van de 6 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een cafetaria of vergelijkbare zaak op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 6.245 particuliere huishoudens en bevat Overtoomse Veld-Zuid, Overtoomse Veld-Noord, Lucas/Andreasziekenhuis e.o.. De andere 3 buurten omvatten 1.775 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een afhaalconcept in de oriëntatiefase. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Een praktische proef voor Overtoomse Veld

Begin je eerste ronde in Overtoomse Veld-Zuid, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 10,2 cafetaria’s en vergelijkbare zaken als vertrekpunt hebt. Maak op twee avonden een kleine routekaart met de feitelijke ophaaltijden. Vraag deelnemers naar het alternatief dat ze anders hadden gekozen. Een positieve reactie op het eten vertelt minder over de locatie dan een herhaald bezoek waarbij iemand opnieuw dezelfde weg aflegt. Herhaal diezelfde proef in Rembrandtpark-Zuid en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK0363FM zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.

Vragen voor het vervolg

• Welke bestaande bestemming in Overtoomse Veld-Zuid lost dezelfde aankoopvraag al op?
• Hoe verschilt de werkelijke route op jouw openingstijd in Rembrandtpark-Zuid?
• Wat moet je eerst buiten meten voordat je voor een afhaalconcept in de oriëntatiefase een besluit neemt?

Bronnen

• Afstand tot voorzieningen en aanbod binnen bereik, buurten en wijken 2024 · CBS
• Kerncijfers van huishoudens en gebieden, 2024 · CBS
• Hoe de afstand tot voorzieningen wordt berekend · CBS