Hoofddorppleinbuurt (Amsterdam) · Welke boodschappenvoorziening verdient nader onderzoek?

Van 0,1 km naar 1,2 km binnen één wijk

Het CBS publiceert voor Hoofddorppleinbuurt een gemiddelde van 0,3 km tot de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. De gemeente Amsterdam komt op 0,5 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 6 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Legmeerpleinbuurt de kortste gepubliceerde afstand en Bedrijventerrein Schinkel de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Hoofddorppleinbuurt is hierbij geen muur. De voorziening op 0,1 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Legmeerpleinbuurt gemiddeld 24,3 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen bereikbaar. Vanuit Bedrijventerrein Schinkel is dat 0,1. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 223 respectievelijk 81,2. Voor Legmeerpleinbuurt komen er gemiddeld 198,7 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Bedrijventerrein Schinkel is die toevoeging 81,1. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

De route naar grote supermarkten ernaast

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde grote supermarkt lag voor inwoners van Legmeerpleinbuurt op gemiddeld 0,3 km. Die route was langer vergeleken met de 0,1 km naar overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen. Voor Bedrijventerrein Schinkel horen bij dezelfde vergelijking 1,1 km en 1,2 km. Kijk nu naar de kinderdagverblijf. De afstand ernaartoe bedroeg 0,2 km vanuit Legmeerpleinbuurt en 0,7 km vanuit Bedrijventerrein Schinkel. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een kinderdagverblijf vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

Wie woont er in Legmeerpleinbuurt en Bedrijventerrein Schinkel?

In Legmeerpleinbuurt woonden volgens de kerncijfers 1.675 mensen in een buurt met 965 particuliere huishoudens. 495 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 51,3%. In Bedrijventerrein Schinkel kwamen 200 eenpersoonshuishoudens op 230 huishoudens uit, oftewel 87%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Westlandgrachtbuurt, met 3.650 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een kleine dagelijkse boodschap wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

Waar staat Bedrijventerrein Schinkel tussen de andere buurten van Amsterdam?

De middelste waarneming in een rangschikking van 421 bruikbare buurten in Amsterdam ligt bij IJselbuurt-Oost, met 0,4 km naar de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. Rond een kwart van de reeks staat Valeriusbuurt-Oost (0,2 km), rond driekwart Westerdokseiland (0,6 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 421 hebben er 396 een kortere afstand dan de 1,2 km van Bedrijventerrein Schinkel. Bedrijventerrein Schinkel deelt de waarde met 3 andere buurten. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 0,4 km. Leg de spreiding binnen Hoofddorppleinbuurt van 1,1 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Amsterdam kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Amsterdamse Poort komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen het dichtst bij Legmeerpleinbuurt. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een grote supermarkt zijn de bijbehorende gemiddelden 0,2 km in Amsterdamse Poort en 0,3 km in Legmeerpleinbuurt. Kijk je naar de kinderdagverblijf, dan krijg je 0,8 km tegenover 0,2 km. Ondanks het vergelijkbare bereik van overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen verschilt de toegang tot de kinderdagverblijf sterker. Neem die bestemming mee als je in Legmeerpleinbuurt en Amsterdamse Poort hetzelfde bezoekmoment observeert.

Een tweede observatieplek voor een buurtgerichte winkelformule

Gebruik de wijkwaarde van 0,3 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 3 van de 6 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 4.050 particuliere huishoudens en bevat Legmeerpleinbuurt, Westlandgrachtbuurt, Surinamepleinbuurt. De andere 3 buurten omvatten 3.075 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een buurtgerichte winkelformule. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Een praktische proef voor Hoofddorppleinbuurt

Begin je eerste ronde in Legmeerpleinbuurt, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 24,3 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen als vertrekpunt hebt. Neem een bestaande boodschappenlijst als startpunt en laat een bewoner de route beschrijven die hij vorige week werkelijk aflegde. Controleer daarna openingstijden en fietsverbindingen. Leg een terugkerende omweg met een concrete aankoop vast voordat je het als ontbrekend aanbod op een kaart zet. Herhaal diezelfde proef in Bedrijventerrein Schinkel en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK0363KA zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.

Vragen voor het vervolg

• Welke bestaande bestemming in Legmeerpleinbuurt lost dezelfde aankoopvraag al op?
• Hoe verschilt de werkelijke route op jouw openingstijd in Bedrijventerrein Schinkel?
• Wat moet je eerst buiten meten voordat je voor een buurtgerichte winkelformule een besluit neemt?

Bronnen

• Afstand tot voorzieningen en aanbod binnen bereik, buurten en wijken 2024 · CBS
• Kerncijfers van huishoudens en gebieden, 2024 · CBS
• Hoe de afstand tot voorzieningen wordt berekend · CBS