Oud-Zuid (Groningen) · Welke boodschappenvoorziening verdient nader onderzoek?

Van 0,2 km naar 1,3 km binnen één wijk

Het CBS publiceert voor Oud-Zuid een gemiddelde van 0,4 km tot de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. De gemeente Groningen komt op 0,8 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 9 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Badstratenbuurt de kortste gepubliceerde afstand en Peizerweg de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Oud-Zuid is hierbij geen muur. De voorziening op 0,2 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Badstratenbuurt gemiddeld 18,5 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen bereikbaar. Vanuit Peizerweg is dat 0. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 123,5 respectievelijk 67,2. Voor Badstratenbuurt komen er gemiddeld 105 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Peizerweg is die toevoeging 67,2. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

De route naar grote supermarkten ernaast

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde grote supermarkt lag voor inwoners van Badstratenbuurt op gemiddeld 0,3 km. Die route was langer vergeleken met de 0,2 km naar overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen. Voor Peizerweg horen bij dezelfde vergelijking 1,3 km en 1,3 km. Kijk nu naar de kinderdagverblijf. De afstand ernaartoe bedroeg 0,4 km vanuit Badstratenbuurt en 1,5 km vanuit Peizerweg. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een kinderdagverblijf vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

Wie woont er in Badstratenbuurt en Peizerweg?

In Badstratenbuurt woonden volgens de kerncijfers 935 mensen in een buurt met 745 particuliere huishoudens. 595 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 79,9%. In Peizerweg kwamen 225 eenpersoonshuishoudens op 230 huishoudens uit, oftewel 97,8%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Oosterpoort, met 5.125 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een kleine dagelijkse boodschap wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

Waar staat Peizerweg tussen de andere buurten van Groningen?

De middelste waarneming in een rangschikking van 95 bruikbare buurten in Groningen ligt bij Bloemenbuurt, met 0,8 km naar de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. Rond een kwart van de reeks staat De Hoogte (0,5 km), rond driekwart Buitengebied Glimmen (1,8 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 95 hebben er 59 een kortere afstand dan de 1,3 km van Peizerweg. Peizerweg deelt de waarde met 6 andere buurten. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 1,3 km. Leg de spreiding binnen Oud-Zuid van 1,1 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Groningen kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Binnenstad-West komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen het dichtst bij Badstratenbuurt. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een grote supermarkt zijn de bijbehorende gemiddelden 0,3 km in Binnenstad-West en 0,3 km in Badstratenbuurt. Kijk je naar de kinderdagverblijf, dan krijg je 0,6 km tegenover 0,4 km. Ondanks het vergelijkbare bereik van overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen verschilt de toegang tot de kinderdagverblijf sterker. Neem die bestemming mee als je in Badstratenbuurt en Binnenstad-West hetzelfde bezoekmoment observeert.

Een tweede observatieplek voor een buurtgerichte winkelformule

Gebruik de wijkwaarde van 0,4 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 5 van de 9 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 12.680 particuliere huishoudens en bevat Badstratenbuurt, Oosterpoort, Rivierenbuurt. De andere 4 buurten omvatten 3.655 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een buurtgerichte winkelformule. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Een praktische proef voor Oud-Zuid

Begin je eerste ronde in Badstratenbuurt, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 18,5 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen als vertrekpunt hebt. Neem een bestaande boodschappenlijst als startpunt en laat een bewoner de route beschrijven die hij vorige week werkelijk aflegde. Controleer daarna openingstijden en fietsverbindingen. Leg een terugkerende omweg met een concrete aankoop vast voordat je het als ontbrekend aanbod op een kaart zet. Herhaal diezelfde proef in Peizerweg en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK001401 zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.

Vragen voor het vervolg

• Welke bestaande bestemming in Badstratenbuurt lost dezelfde aankoopvraag al op?
• Hoe verschilt de werkelijke route op jouw openingstijd in Peizerweg?
• Wat moet je eerst buiten meten voordat je voor een buurtgerichte winkelformule een besluit neemt?

Bronnen

• Afstand tot voorzieningen en aanbod binnen bereik, buurten en wijken 2024 · CBS
• Kerncijfers van huishoudens en gebieden, 2024 · CBS
• Hoe de afstand tot voorzieningen wordt berekend · CBS